6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, işçilere üç temel hak tanır:
- Bilgilendirilme ve Eğitim Hakkı:
İşçiler, işyerindeki riskler, alınan önlemler ve güvenli çalışma yöntemleri hakkında bilgilendirilmek ve eğitim almak zorundadır. - Çalışmaktan Kaçınma Hakkı:
İşçi, ciddi bir tehlike görürse (örneğin çökme, patlama riski, elektrik kaçağı vs.) amirine bildirir ve durum düzeltilene kadar çalışmayı durdurabilir. Bu süreçte maaşı kesilemez. - İSG Kurullarına Katılım ve Temsil Hakkı:
İşçiler, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili karar süreçlerine temsilciler aracılığıyla katılabilir. Temsilciler, çalışanları koruyacak kararları denetleme yetkisine sahiptir.
İşçi, çalışmaktan kaçındığında işten çıkarılabilir mi?
Eğer işçi, gerçekten ciddi bir tehlike varsa ve bunu usulüne uygun şekilde (yazılı olarak veya şahit göstererek) bildirirse, çalışmaktan kaçınma hakkını kullandığı için işten atılamaz.
İşveren bu durumda önlem almakla yükümlüdür. Eğer işveren işçiyi bu yüzden çıkarırsa, işçi işe iade davası açabilir ve kazanma ihtimali yüksektir.
